Luật Thủ đô năm 2026 – Động lực thể chế mới cho phát triển Thủ đô Hà Nội trong kỷ nguyên mới

Ngày 23/4/2026, Quốc hội khóa XVI đã thông qua Luật Thủ đô số 02/2026/QH16. Luật có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2026, đánh dấu bước phát triển quan trọng trong việc hoàn thiện thể chế đặc thù, tạo cơ sở pháp lý vững chắc để xây dựng và phát triển Thủ đô Hà Nội trở thành trung tâm phát triển năng động, hiện đại, văn minh và hội nhập quốc tế.

Theo hướng dẫn của Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật Thành phố, các cơ quan, đơn vị trên địa bàn Thành phố cần đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến sâu rộng Luật Thủ đô năm 2026 và các văn bản triển khai thi hành nhằm nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật của cán bộ, công chức, viên chức, người lao động, doanh nghiệp và Nhân dân.

Hoàn thiện thể chế để phát triển Thủ đô trong giai đoạn mới

Luật Thủ đô năm 2026 được ban hành trên cơ sở cụ thể hóa các chủ trương, định hướng lớn của Đảng về xây dựng và phát triển Thủ đô Hà Nội trong kỷ nguyên mới. Luật xác lập hành lang pháp lý đặc thù, vượt trội, bảo đảm phân cấp, phân quyền mạnh mẽ cho Thành phố, tạo điều kiện để Hà Nội chủ động giải quyết các vấn đề phát triển, huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực phục vụ tăng trưởng kinh tế - xã hội.

Mục tiêu của Luật là hoàn thiện thể chế phát triển ổn định, lâu dài, phù hợp với vị thế của Thủ đô là trung tâm chính trị - hành chính quốc gia, trung tâm lớn về kinh tế, văn hóa, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế; đồng thời tạo nền tảng để Hà Nội phát huy vai trò cực tăng trưởng, động lực phát triển của vùng Đồng bằng sông Hồng và cả nước.

Những điểm mới nổi bật của Luật Thủ đô năm 2026

Luật Thủ đô năm 2026 gồm 09 chương, 36 điều, quy định toàn diện về tổ chức chính quyền, phát triển kinh tế - xã hội, khoa học công nghệ, chuyển đổi số, nguồn lực phát triển, liên kết vùng và cơ chế giám sát thực hiện.

Một trong những điểm đột phá của Luật là nguyên tắc phân quyền triệt để, toàn diện cho chính quyền thành phố Hà Nội, gắn với trách nhiệm giải trình và cơ chế kiểm tra, giám sát chặt chẽ. Điều này giúp Thành phố chủ động hơn trong quản lý, điều hành và giải quyết các vấn đề thực tiễn phát sinh.

Luật cũng trao cho Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân Thành phố nhiều thẩm quyền mới trong tổ chức bộ máy, quản lý biên chế, vị trí việc làm, chế độ công vụ, chính sách thu nhập đối với cán bộ, công chức, viên chức và người lao động thuộc phạm vi quản lý của Thành phố.

Đặc biệt, Luật dành một chương riêng quy định về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, khẳng định vai trò của các lĩnh vực này là động lực quan trọng cho tăng trưởng và nâng cao năng lực cạnh tranh của Thủ đô trong thời đại số.

Cơ hội mới cho lĩnh vực tài chính và chuyển đổi số

Đối với ngành Tài chính, Luật Thủ đô năm 2026 có nhiều quy định quan trọng về quản lý tài chính - ngân sách, đầu tư, khai thác tài sản công, huy động nguồn lực phát triển và thu hút đầu tư. Luật cho phép Thành phố chủ động hơn trong việc quản lý, sử dụng nguồn lực tài chính, tạo điều kiện thúc đẩy đầu tư công, phát triển hạ tầng và hỗ trợ doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, Luật xác định rõ vị thế của Hà Nội là trung tâm lớn về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; trao quyền cho Thành phố ban hành các chính sách phát triển nguồn nhân lực công nghiệp công nghệ số, triển khai nền hành chính số, công vụ số và các mô hình quản trị hiện đại. Đây là cơ sở quan trọng để đẩy mạnh chuyển đổi số trong các cơ quan nhà nước, trong đó có ngành Tài chính Thủ đô.

Chung tay đưa Luật Thủ đô vào cuộc sống

Để Luật Thủ đô năm 2026 sớm phát huy hiệu quả, mỗi cán bộ, công chức, viên chức và người lao động cần chủ động nghiên cứu, tìm hiểu các quy định của Luật; tích cực tham gia tuyên truyền, phổ biến pháp luật; nâng cao ý thức trách nhiệm trong thực thi công vụ, góp phần xây dựng nền hành chính chuyên nghiệp, hiện đại, minh bạch và phục vụ Nhân dân.

Sở Tài chính Hà Nội tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến Luật Thủ đô năm 2026 gắn với nhiệm vụ chuyển đổi số, cải cách hành chính và nâng cao hiệu quả quản lý tài chính - ngân sách nhà nước, góp phần thực hiện mục tiêu xây dựng Thủ đô Hà Nội “Văn hiến – Văn minh – Hiện đại – Hạnh phúc”, phát triển nhanh và bền vững trong kỷ nguyên mới.

 

Trần Tuấn Anh - P.CNTT&CĐS